Przełomowa umowa o wolnym handlu między Unią Europejską a Indiami zawarta

Unia Europejska podpisała z Indiami umowę wolnego handlu (Free Trade Agreement). To przełom po trwających prawie dwie dekady negocjacjach, który daje szerokie perspektywy rozwoju dla polskich przedsiębiorców w związku ze zliberalizowaniem barier handlowych i uproszczeniem procedur eksportu towarów. „Matka wszystkich umów” umożliwi dostęp do rynku liczącego blisko ¼ światowej populacji.

Znaczenie FTA

Wartość obrotów handlowych między Unią Europejską a Indiami w 2024 roku wyniosła 180 mld EUR, z czego segment towarowy odpowiadał za 120 mld EUR, a wartość handlu usługami wynosiła 66 mld EUR. Głównym przedmiotem wymiany handlowej pozostają maszyny i urządzenia, środki transportu, chemikalia, a także usługi komunikacyjne, komputerowe, transportowe oraz pozostałe usługi biznesowe.

Zawarcie porozumienia z Indiami ma szczególne znaczenie dla polskich przedsiębiorców, gdyż pozwoli na ułatwienie wymiany handlowej z najludniejszym, dynamicznie rozwijającym się państwem, pozostającym czwartą gospodarką świata. Zgodnie z oczekiwaniami w wyniku zawarcia umowy do 2032 roku dojdzie do podwojenia eksportu dóbr z UE do Indii. Rezultatem zawarcia umowy będzie powstanie największej strefy wolnego handlu.

Szansa dla biznesu

Porozumienie zakłada między innymi:

• zniesienie lub obniżenie ceł na 96,6% eksportowanych towarów, w tym w przemyśle rolno-spożywczym, chemicznym, farmaceutycznym, maszynowym i motoryzacyjnym;
• uproszczenie procedur celnych;
• uprzywilejowany dostęp do indyjskiego rynku usług, w tym do kluczowych sektorów takich jak usługi finansowe i transport morski;
• wysoki poziom ochrony praw własności intelektualnej, w tym praw autorskich, znaków towarowych, wzorów i tajemnic handlowych;
• wsparcie dla małych i średnich przedsiębiorców;
• przeciwdziałanie zmianom klimatycznym, ochrona praw pracowniczych, wzmacnianie roli kobiet, zapewnienie platformy do dialogu i współpracy w sprawach związanych z handlem, środowiskiem i klimatem oraz gwarancję skutecznej realizacji tych zobowiązań.

Jednocześnie, umowa chroni wrażliwe sektory europejskiego rolnictwa poprzez zachowanie dotychczasowych ceł na towary takie jak: wołowina, ryż, cukier czy miód.

Umowa wzmacnia relacje gospodarcze między państwami członkowskimi Unii Europejskiej a Indiami, tworząc największą strefę wolnego handlu dla blisko 2 milionów konsumentów. Dzięki temu, wymiana handlowa będzie prostsza, tańsza i szybsza dla polskich przedsiębiorców, zajmujących się eksportem do Azji Południowej.

Najważniejsze postanowienia FTA

Na mocy porozumienia zawartego 27 stycznia 2026 r.  przewidziano zniesienie wysokich ceł na produkty przemysłowe, między innymi na: chemikalia, kosmetyki, tworzywa sztuczne, części samochodowe, tekstylia i odzież oraz maszyny. W sektorze rolno-spożywczym zmiany obejmą zniesienie ceł przy eksporcie takich towarów, jak oliwa z oliwek, napoje bezalkoholowe, przetworzona żywność. Zmniejszenie ceł będzie dotyczyło napojów alkoholowych oraz owoców.

Za kraj pochodzenia produktu uznaje się państwo, w którym dokonano jego istotnego przetworzenia. Pochodzenie produktu będzie potwierdzane na podstawie oświadczenia przedsiębiorcy, co ma na celu ułatwienie eksportu małym i średnim przedsiębiorcom.

Strony Free Trade Agreement zobowiązały się zapewnić skuteczną kontrolę celną oraz dążyć do dalszego ułatwiania wolnego handlu. Tworząc fundamenty współpracy celnej, UE i Indie podejmują działania w celu uproszczenia procedury eksportowej, dbając jednocześnie, by importowane towary spełniały wymogi dotyczące bezpieczeństwa i poszanowania praw własności intelektualnej.

Strony zobowiązały się ponadto do zapewnienia skutecznego stosowania i egzekwowania przepisów prawa konkurencji oraz ochrony praw własności intelektualnej, jak również do wspierania i ułatwiania obrotu towarami i usługami o charakterze innowacyjnym.

Porozumienie przewiduje również utworzenie wyspecjalizowanych punktów kontaktowych oraz dedykowanej platformy informacyjnej dla małych i średnich przedsiębiorstw, zapewniających bieżący dostęp do informacji dotyczących podejmowania, prowadzenia oraz rozwijania działalności gospodarczej na terytorium drugiej Strony.

Porozumienie obejmuje także odrębny rozdział ustanawiający ramy współpracy w celu ochrony środowiska oraz praw pracowniczych, a także wzmacnianie roli kobiet.

Procedura legislacyjna

W najbliższym czasie propozycja umowy zostanie przedłożona do podpisu i zawarcia Radzie Europy, a następnie złożona do podpisu przez Unię Europejską i Indie. Ponadto, wymagana będzie zgoda Parlamentu Europejskiego na zawarcie porozumienia i decyzja Rady Europy w tej sprawie. Po ratyfikacji umowy przez Indie, wejdzie ona w życie.

Unikanie podwójnego opodatkowania

Obecnie kwestie międzynarodowego opodatkowania między Polską a Indiami reguluje umowa z 21 czerwca 1989 r. między Rządem PRL a Rządem Republiki Indii w prawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, uzupełniona protokołem z 29 stycznia 2013 r. (dalej także jako „UPO”).

UPO ma zastosowanie do osób fizycznych, spółek i jednostek podlegających opodatkowaniu zgodnie z prawem podatkowym Polski lub Indii ze względu na miejsce zamieszkania, miejsce stałego pobytu, siedzibę zarządu albo inne kryterium o podobnym charakterze.

W przypadku gdy osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu umawiających się państwach, jej status określa się w zależności od:

1. stałego miejsca zamieszkania,
2. ośrodka interesów życiowych,
3. miejsca, w którym dana osoba zwykle przebywa,
4. obywatelstwa.

Podstawowe zasady wynikające z UPO z Indiami

W zakresie unikania podwójnego opodatkowania stosuje się metodę proporcjonalnego odliczenia, a zatem istnieje możliwość odliczenia od podatku osobowego danej osoby należnego w państwie rezydencji kwoty podatku zapłaconego w państwie źródła do wysokości kwoty podatku przypadającego na dochód lub zyski uzyskane w tym państwie.

Zgodnie z postanowieniami UPO w zakresie podatku u źródła (ang. withholding tax, WHT), co do zasady:

• dochody z tytułu udziału w zyskach – możliwe jest obniżenie stawki podatku w państwie rezydencji spółki wypłacającej dywidendy do 10%, jeśli osoba uprawniona do dywidend ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim umawiającym się państwie;
• odsetki – dopuszczalne jest obniżenie stawki podatku w państwie źródła do 10%, jeśli odbiorcą jest osoba uprawniona do odsetek;
• należności licencyjne i opłaty za usługi techniczne – przewidziana jest możliwość zmniejszenia stawki podatku w państwie źródła do 15%, jeśli osoba uprawniona do należności lub opłat za usługi techniczne ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim umawiającym się państwie;
• zyski przedsiębiorstwa umawiającego się państwa podlegają opodatkowaniu tylko w państwie rezydencji, chyba że przedsiębiorstwo prowadzi działalność w drugim państwie przez położony tam zakład.

Dodatkowo, umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania przewiduje, że wynagrodzenie osiągane z pracy najemnej przez osobę mającą miejsce zamieszkania w jednym z państw-stron UPO podlegają opodatkowaniu wyłącznie w miejscu rezydencji, gdy:

• pracownik przebywa w drugim państwie nie dłużej niż 183 dni w okresie 12 miesięcy rozpoczynającym się lub kończącym w danym roku podatkowym;
• wynagrodzenie jest wypłacane przez pracodawcę lub w imieniu pracodawcy, który nie ma miejsca zamieszkania ani siedziby w drugim państwie, oraz
• wynagrodzenie nie jest ponoszone przez zakład ani stałą placówkę, które pracodawca posiada w drugim państwie.

W przypadku osób mających miejsce zamieszkania w Polsce lub Indiach, wykonujących wolny zawód lub inną samodzielną działalność o podobnym charakterze, dochód może być opodatkowany wyłącznie w państwie rezydencji, chyba że podmiot:

• dla wykonywania działalności dysponuje zwykle w drugim państwie stałą placówką;
• przebywa w drugim państwie przez okres co najmniej 183 dni w odpowiednim poprzednim roku lub roku dochodowym.

W razie konieczności skonsultowania wpływu współpracy z podmiotami w Indiach czy to przez osoby fizyczne czy przedsiębiorców, zapraszamy do kontaktu z naszymi doradcami.

***

W przypadku jakichkolwiek pytań lub wątpliwości prosimy o kontakt z:

lub Państwa doradcą z MDDP.

Aby otrzymywać bezpośrednio najnowsze Tax Alerty, a także zaproszenia na webinaria
i wydarzenia podatkowe organizowane przez MDDP, zapraszamy do zapisu na newsletter >> link.

***

Niniejszy Tax Alert nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy spółka doradztwa podatkowego spółka akcyjna nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystanie informacji zawartych w komunikacie bez wcześniejszego zasięgnięcia opinii doradców prawnych lub podatkowych.